farkindalik NkqhmKUT
Sağlık

Farkındalık

Farkındalık geştalt terapinin teori ve pratiğinin kalbini oluşturmaktadır (Sills, Fish & Lapworth, 1995, sy. 22). Perls’e nazaran ise farkındalık, bireyin tüm algısal etrafıyla irtibat halinde olabilmesi yeteneğidir. Bireyin kendi var oluşuyla bağlantı halinde olması; içinde ve etrafında neler olduğunu fark etmesi; kendisiyle, öteki beşerlerle ve etrafıyla bağ kurması; ne düşündüğünü, duyumsadığını ya da hissettiğini bilmesi; her bir ana nasıl reaksiyon verdiğini bilme kapasitesidir (Clarkson & Mackewn, 1993, sy. 44).

Farkındalık yalnızca bilişsel bir süreç değildir; bilişsel, duyusal, duygusal ya da fizikî bütün deneyimleri içerir. Organizmanın tümünü dahil eden bütüncül bir süreçtir (Clarkson & Mackewn, 1993, sy. 44). Zira farkındalık; fark etmek, manalandırmak ve ilişki kurmaktır ve varlığımızın ruhsal, duygusal, bilişsel, fizikî boyutlarına ait yaşanmış deneyimlerini içerir. Bu nedenle gerçek farkındalık; düşünme, tartma ve içsel gözlemleme üzere kişinin gelişimini direkt etkilemeyen bilişsel süreçlerden farklıdır. Bütüncül farkındalık, varlıklı somatik ve duygusal yaşantılarda temellenir ve hem önsezileri hem de bedensel duyumları içine alır (Mackewn, 2004, sy. 113).

farkındalık; kendimizi ve gereksinimlerimizi manaya, etrafımızı organize etme ve deneyimlerimizi anlamlandırma yoludur (Mackewn, 2004, sy. 113). Günlük hayatta farkında olduğumuz şeyler epey azdır ve artmış bir farkındalık çok zenginleştirici olabilir. Deneyimler ve algılar daha renkli ve güçlü hale gelir. Alışkanlık sebebiyle yarı ritüel halini almış olan etkileşimler tazelik ve yenilik kazanırlar. Kendimizle ve etrafımızdaki dünyanın gerçekliği ile temas kurarız (Sills, Fish & Lapworth, 1995, sy. 22). Bu açıdan değerlendirildiğinde farkındalık bir nimettir zira bize etrafımızda ve içimizde neler olup bittiğini algılama ve anlamlandırma imkanı sunar ve böylelikle kendimizi, etrafımızı ve başkalarını daha âlâ yapabilmek için ne yapabileceğimizi soruşturma imkanı tanır (Mackewn, 2004, sy. 113). Yani sağlıklı farkındalık kendinin farkında olmak değil, hem

kendinin hem de başkasının farkında olmaktır (Yontef, 1993, sy. 429). Kendimizin büsbütün farkında olmak demek ise, çok daha güçlü bir biçimde kendimizi bilmek ve yaşamamızı yaşamak demektir (Sills, Fish & Lapworth, 1995, sy. 22).

Gestalt terapinin temel emeli davranış değişikliği değil, farkındalık oluşturmaktır (Breshgold, 1989, p. 9; akt: Cole, 1994). Perls, terapinin gayesinin farkındalığı, temas ve bütünleşmeyi arttırmak olduğunu vurgulamıştır zira bunlar kaçınılmaz olarak gelişime ve değişime götürürler. Emsal bir halde Yontef (1993) geştaltın tüm maksadının farkındalığı geliştirmek olduğunu, zira insanların değişmeyi isteyerek değişemediklerini, kim ve ne olduklarının külliyen farkında olarak değişebildiklerini söylemiştir (akt: Mackewn, 2004, sy. 114). Beisser (1970, sy. 77 – 80) bunu “Değişim kişinin olmadığı bir şey olmaya çalışmasıyla değil; lakin gerçekte ne olduğunun farkına varması ile mümkün olur.” diyerek açıklamıştır (akt: Sakarya, 2003). Gerçek büyüme kişinin nasıl etkilendiği ve başkalarını nasıl etkilediği ile ilgili şuurlu bir farkındalığının olması ile gerçekleşebilir (Corsini & Wedding, 2007, sy. 329).

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir