ergenlik periyodu 11gnWup4
Sağlık

Ergenlik Periyodu

Birey, çocukluğundan yaşlılığına kadar gelişen ömür çizgisi üzerinde birbirinden farklı gelişim periyotlarından geçer ve bu periyotlar içerisinde birbiriyle tıpkı olmayan fizyolojik ve ruhsal kimi özellikler gösterir. Bu bağlamda hayat çizgisini dikkate alarak bireyin hayatını genel sınırlarıyla; çocukluk, ergenlik/gençlik, yetişkinlik ve yaşlılık üzere ana gelişim periyotlarına ayırarak incelemek mümkündür.( Koç, M. 2004).

Ergenlik, hayatımızın baş karıştırıcı olduğu kadar şaşırtan bir devri olarak da bilinir. Ergen sözcüğü büyümek olgunlaşmak manalarında da kullanılır. Ergenlik yapısı gereği bir durum olarak değil de bir süreç olarak belirtilmektedir. Günlük hayatımızda bireyin bireylerde gözlemlenen süratli ve daima olarak bir gelişim evresi devri olarak da bilinmektedir. Kişiliğin oluşmasından çocuğun toplumsal ve toplumsal olarak bir birey olma eğilimi var olmayı öğrenme sürecinden geçmesinden bahsedebiliriz. Ergenlik periyodu, değişik açılardan ele alınıp incelenebilir. Ergenlik periyodu biyolojik, ruhsal, zihinsel ve toplumsal açıdan bir gelişme olup birebir vakitte Olgunlaşmanın da yer aldığı çocukluk evresinden erişkinliğe geçiş periyodu olarak da bilinmektedir. Ama, Yapılan bir çok çalışmalarda göstermektedir ki; ergenliğe, fizyolojik gelişim, toplumsal tesirler, ekonomik kararlılık ya da duygusal gelişim üzere farklı boyutlardan yaklaşılmış ve ekseriyetle kelam konusu periyot, fizyolojik olgunlaşmayı da içeren bir yaklaşımlar bileşimi olarak da belirtilmektedir.(Koç,M.,2004).

Bu periyot 12-24 evet yirmili yaşların ortasına kadar devam eder bir çok araştırmalarda bu durumu birebir halde desteklemektedir. Ortalama olarak kız çocuklarının erkek çocuklarına oranla iki yıl evvelce olgunlaşma evreleri olabiliyor bu sebeple gençlik periyotlarında yaş hudutlarında besbelli faklılıklar görülebilir. Bunlar kendi içlerinde devirlere ayrılabilmektedir. Başlangıç devri ( kızlarda 13-15, erkeklerde 15-17), Orta devir

( kızlarda 14-18, erkeklerde 17-19),son periyot 18-21 erkeklerde 19-21 olarak bilinmektedir. (Koç,M.2004). .Burada da şahsa mahsus farklılıklar olabileceği unutulmamalıdır. Bir çocuk için bu devir 11 yaşında başlayabilirken bir başka çocuk için 13 yaş başlama yaşı olabilir. Çok kesin bir vakit aralığı yoktur. Lakin 21 yaş civarı sonlanmaktadır. Ama birçok araştırmaya nazaran de 24 yaşına kadar devam edebileceği de belirtilmiştir.

Başlangıç devri olarak erinlik (buluğ) periyodu olarak da birçok literatürde ismi geçmektedir. Erinlik devri bu devirde kozmik olarak da iki değişiklik meydana gelir. Buluğ çağına gelindiğinde, birinci olarak bedenimizde ve hislerimizde değişikler görülmeye başlanır. Anne babalardan uzaklaşma akranlanlarla daha fazla birlikte olma eğilimi ve kimi değişik yollarla yapmayı deneme eğiliminde olurlar. Bu periyotla birlikte cinsel organların gelişmesi hormonların değişimi yanında kız ve erkeklerde farklılıklar gösterir kısa müddette fizyolojik değişikliklerin meydana geldiğini görebiliriz. Buluğ çağı sonrasında pek birçoklarında cinsellik hisleri uyanmaya başlar. Öbür insanlardan ağır bir halde birebir anda korkutucu mükemmel bir formda hoşlanmaya başlayabilirler. Buluğ ve cinsel olgunlaşma ergenliğin başlangıcını belirler. Lakin kimi bireylerde mesela, gecikmiş cinsel olgunluk durumlarında, ergenin beynindeki değişimler buluğdan öncede gerçekleşebilir. Bu devirde birey, kendi vücudunda olan değişikliklerin farkında olup kendisi için yeni bir ekip hisler içerisindedir. Yetişkinlerden uzaklaşmak kozmik olarak bilinse de, çağdaş ömürle bir arada gelen bir özellik olarak bilinir. Bu zorluklara karşı koymaya çalışırken yetişkinleri büsbütün hayatlarından çıkartan ergen sayısındaki artıştır. Hem ergenler hem de yetişkinler için bu yılları sağlıklı bir biçimde geçirmenin en değerli özelliği irtibat kanallarını her halde açık tutmaya çalışmak olmalıdır. Bilinmelidir ki, yetişkinlerden uzaklaşıp akranlarımızla birlikte olmak suretiyle, dünyayla tekrar başa çıkmanın yollarını bulabilir ve hayat için yeni stratejiler geliştirilmelidir. Evrimin “uyum sağla yahut yok ol” gerçekliği karşısında ergenlik bireylerin ahenk sağlama gücüdür(Sıegel.,J.2019).

Ergenlik periyodu, biyolojik değişimin başlamasıyla devam eden bedensel, zihinsel ve ruhsal gelişim ile son bulmaya başlar. Bireyin duygusal dünyasındaki değişiklikler iç dünyasındaki çelişkiler dikkatimizi çeker. Hisler çocuklukta anlamlandırmaya başlamamızla birlikte bireyin tüm ömründe tesirini göstermeye başlar. Kaygı endişe telaş öfke ve sevgi ön planda yer alabilir. Çocukluğun bu sakin, sistemli süreçlerinden sonra bir anda karmakarışık fırtınalı bir periyoda girilir ve ailelerin de bu duruma alışma ve anlamlandırmaları sıkıntı olabilir. Ne yapacaklarını şaşırabilirler..Nasıl davranacaklarını,ne cins kurallar koyacaklarını bilemezler.Modern ömrün ve gelişen bağlantı imkanlarının sağladığı konfor,aynı vakitte jenerasyonlar ortası çatışmaları da belirginleştirir.Anne babalar,kendi ebeveynlerinin tavrı ile yeni çağın davranış biçimleri ortasında kalıp çaresiz hissedebilirler. Arkadaş konusunda sorunlar yaşanabilir. Ya çok arkadaşı vardır ya da hiç arkadaşı olmadığından yakınır. Ya da hiç arkadaşı olmayacağını düşünür insanlara karşı inanç duygusu zedelenebilir bazen.
Bütün dikkati vücudu üzerindedir. Oburlarının fikirlerine çok ehemmiyet vermeye başlar. Her tıp kurala karşı çıkar, kendi kurallarını koymaya çalışır. Özgürlüğüne çok düşkün olmaya başlar. Bilhassa anne ve babaya karşı ağır çatışmalar yaşanabilir.
Bir kümeye, bir şahsa ya da bir niyete bağlanma duygusu ve davranışı gösterir. Karşı cinse karşı artan ilgi ve merak ön plana çıkar. Dağınık, dikkatsiz olabilir birtakım davranış değişiklikleri gösterebilirler. Tenkide ya da kendisine yapılan ihtarlara sert reaksiyon verebilir. Derslerine ve sorumluluklarına karşı ilgisiz, duyarsız davranışlar sergileyebilirler. Birçok eklenebilecek durumlarla da karşılaşabiliriz. Bu tavır ve davranışlar sonucunda genel tesir olarak yalnızlık isteği, çalışmada isteksizlik, geleceğe karşı umutsuz olmak, disiplin olan durumlarda karşı koyma eğilimi direniş gösterme, fazla hayal kurma duygusallığın artması olarak gözlemlenmektedir. Bu periyotta, bireyin aile içinde gördüklerinin olgunlaşma sürecinde olmasından dolayı kişilik yapısını biçimlendirmesi üzerine olan tesiri hayli tesirlidir. Bu süreçte ebeveynlerin ergene itimat vermesi ve ortalarındaki irtibat kanallarını açık tutmaları hayli kıymetlidir. Tıpkı Johann Wolfgang Von Goethe’nin dediği üzere: insanlara olması gereken hale gelmişler üzere davranırsanız kapasitelerini gerçekleştirmelerine yardımcı olursunuz.”Ergenlik, bir “çılgın” yahut “toy “olma devri değildir. O, gerekli bir duygusal yoğunluk, toplumsal bağlar ve yaratıcılık devridir. Bu; nasıl olmamız gerektiğinin, neleri yapabileceğimizin, birey ve insan ailesi olarak nelere gereksinimimiz olduğunun özüdür.

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir