duygusal yeme nedir ve nasil bas edilir rUuBXe1t
Sağlık

Duygusal Yeme Nedir ve Nasıl Baş Edilir?

“Kendimi her canım sıkıldığında buzdolabının önünde buluyorum. Mutsuzken bir çikolata daha yesem ne olabilir ki? Ne kadar çok yemek yesem de doymuyorum.” üzere cümleler size de tanıdık geldi mi? O vakit gelin birlikte duygusal yeme konusuna bir göz atalım.

Bazen üzgün, kızgın, gerilimli yahut mutsuz olduğunuzda kendinizi abur cubur yerken bulabilirsiniz. Can sıkıcı bir gün geçirdikten sonra biraz tatlı şeyler yemek size kendinizi güzel hissettirebilir. Hisler ve yeme davranışı birbirlerini etkileyen çift taraflı bir etkileşim içerisindedir. Tıpkı fikirler üzere hisler da ömrümüzün kıymetli bir modülüdür. Onlar da kendimizi tabir etmenin bir halidir. Hayatımızın her anında bize eşlik ederler ve yaptığımız seçimler üzerinde az yahut çok tesirleri vardır.

Duygusal (Sezgisel) Yeme Nedir?

Duygusal yahut sezgisel olarak da isimlendirdiğimiz yeme, çoğunlukla olumsuz bir duyguya bir reaksiyon olarak çok yeme isteği yahut yiyecek tüketimindeki değişimdir. Duygusal yeme alışkanlığı olan şahıslar yaşadıkları olumsuz hislerle (öfke, utanç, gerilim, mutsuzluk gibi) yemek yiyerek baş etmeye çalışırlar. Duygusal yeme bireylere süreksiz olarak rahatlama hissi verdiği için bu anlarda bireyler kaçmaya çalıştığı hislerden uzaklaştığını hissedebilirler.

Duygusal yemek yeme davranışında, şahısların gündelik hayatında olanları yorumlama formları ve geçmişlerindeki sevilme, kıymetli hissetme üzere temel gereksinimlerinin karşılanması yahut karşılanmaması kıymetli bir yer tutmaktadır. Erickson’a nazaran çocuklukta sevilme, bedel verilme, kabul görme, onaylanma üzere gereksinimlerin karşılanması sonucunda insan zihni bu yaşantıları daha sonra faydalanılabilecek kaynaklar olarak depolar ve olumsuz hayat olayları karşısında fonksiyonel olan tahlil yollarını seçer. Bunlar üzere duygusal besin kaynakları tamamlanmamış, eksik kalmış bireyler ise birtakım olumsuz yaşantılarıyla başa çıkabilmek için daha fazla bir şeyler atıştırmayı seçebilirler. Bu birebir vakitte insanın içindeki duygusal boşluğu doldurmaya yönelik bir gayret olarak da yorumlanabilir. Birebir vakitte duygusal yeme, öğrenme davranışı sonucunda alışkanlık haline de gelebilir. Bunu gösteren çalışmalar da vardır.

Duygusal ve Fizikî Yemeyi Ayırt Etmek

Beslenme, vücudun fizikî gereksinimlerini gidermeye yönelik gerçekleştirilen aksiyondur ve emel da güç almaktır. Bu fizikî muhtaçlığı fark etmek ve bedensel açlığı tanımak duygusal yemenin önüne geçmek için hayli değerlidir. Duygusal yiyenler, fizikî açlıklarını duygusal açlıktan ayırt edemezler.

Duygusal açlık esnasında tercih edilen yiyecekler genelde şekerli, yüksek kalorili ve yağlıdır. Duygusal açlık bunları içeren muhakkak bir yiyeceğe karşı duyulan çok istekle oluşur. Anidir ve aslında gerçek bir gereksinim değildir. Ertelendiğinde yahut yerine getirilmediğinde ortadan kaybolur. Fizikî açlık durumunda ise, muhakkak bir yiyeceğe yönelik bir istek yerine gerçek bir açlık kelam bahsidir. 3-4 saat yahut daha uzun müddet aç kaldığınızda oluşan, midenizin guruldamasına sebep olan histir. Ani değildir, yavaş yavaş gelişir. Doyurulması gereken bir vücut vardır ve duygusal açlığa nazaran gerçek bir gereksinimdir. Yerine getirilmediğinde baş ağrısı, hipoglisemi üzere bedensel belirtilere sebep olur. Bu yüzden bir şeyi yemeye karar vermeden evvel bir düşünün bakalım; sanki aç olan vücudunuz mi yoksa hisleriniz mı?

Duygusal Yemeyi Nasıl Yenebilirsiniz?

  • Farkına varma: Öncelikle, “Sizi duygusal yemeye yanlışsız iten tetikleyici faktörler nelerdir? Kendinizi nasıl hissederken, ne üzere durumlar yahut olaylar karşısında duygusal yeme gereksiniminiz artıyor?” üzere sorulara yanıt bulmaya çalışın. Unutmayın, birinci adım farkındalıktır!

  • Kendinizi izleme: İşe his ve yeme günlüğü tutarak başlamaya ne dersiniz? Günlük olarak yaşadığınız his değişimleri ve bunların hayatınıza olan yansımasını kaydetmek resmi daha net ve objektif bir formda görmenize yardımcı olacaktır. Kayıt formuna; hissinizi, tükettiğiniz gıdayı ve ölçüsünü, tüketim sonrası yaşadığınız hisleri kesinlikle yazın. Böylelikle hangi his altındayken hangi besinden ne kadar yediniz ve akabinde nasıl hissettiniz üzere sorularını cevaplamış olacak ve kendi kendinize sebepleri görmüş olacaksınız.

  • Harekete geçme: Sizi zorlayan hislerinizle baş etmek için daha tesirli ve daha kalıcı alternatifler üretmeye çalışın. Örneğin olumsuz hisleri bastırmak yerine sağlıklı biçimde onları tabir etmeye, mutfağa yönelmek yerine spor yapmaya yönelebilirsiniz.

  • Değiştirme: Kalorili, hazır besinleri yanınızda ve yakınınızda bulundurmayın. Sizi cezbeden pastanelerin önünden geçmeyin yahut alışveriş listenizin dışında olan şeyleri sepetinize hiçbir halde atmayın.

Yardım alma: Tüm gayretlerinize karşın kalıcı bir davranış değişikliği sağlamakta zorlanabilirsiniz. Bu türlü bir durumda kendinize bir düzgünlük yapın ve alanında uzman bir ruh sıhhati profesyonelinden yardım almaktan çekinmeyin.

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir