Sağlık

Çift bağlarında çözülemeyen meseleler

Fehmi ve Nalan 16 yıldır evliler ve 4 çocukları var. Fehmi Beyefendi ticaretle uğraşıyor. Nalan Hanım ise konut hanımı. Bağlarında 16 yıl boyunca periyot devir meseleler yaşadıklarını lakin son periyotlarda olağandan daha fazla çatışmaya başladıkları ve bu çatışmaları çözemedikleri için çift terapisine başvurmaya karar verdiklerini lisana getiriyorlar.

Nalan Hanım: Yıllardır birebir meseleleri yaşıyoruz. Bir değil, iki değil o kadar çok ki. Ne söylesem işe yaramıyor. Tekliflerimi dikkate almıyor. Çözemiyoruz. Allah aşkına bize bir yol gösterin. Eşim değişsin. Ben artık yoruldum.

Fehmi Beyefendi: Eşim daima birebir şeyleri söylüyor. Yapmaması gerektiği şeyleri o kadar açık ve net bir halde söylüyorum ki… Buna karşın hala birebir hareketler, davranışlar devam ediyor. Bence eşimle işiniz güç. Onun hiç değişeceğini sanmıyorum.

Nalan Hanım ve Fehmi Bey’in kelamları size de tanıdık geliyor mu? Kısmen evet dediğinizi duyar üzereyim. Zira her insan üzere bizi biz yapan birtakım farklı özelliklere sahibiz. Bu özelliklerimiz ise kişilerarası bağlantılarda meseleleri beraberinde getirebilir. Ör: Kimimiz sarılmayı daha fazla önemseyen biriyken kimimiz daha az temas etmeyi tercih edebiliriz. Kimimiz çok tertipli ve disiplinliyken kimimiz daha dağınık ve öz disiplinden uzak olabilir. Kimimiz konuk ağırlamayı çok severken kimimiz bundan pek de hoşlanmayabilir. Bu ve buna emsal farklıların sıkıntılara yol açtığı alaka cinslerinden biri de çift bağlarıdır.

Onun da dediği üzere sıkıntılar çift münasebetlerinin birer kesimidir ve çiftlerin temel farklılıklarına nazaran değişkenlik gösterebilirler.

Gelin birlikte Nalan Hanım ve Fehmi Bey’in yıllardır çözülemeyen ve daima karşılarına çıkan problemlerinden bir adedine göz atalım.

Nalan Hanım: Kredi kartlarımız daima ekside. Tamam, koşullarımız epeyce âlâ. Anlıyorum. Birçok şeye sahibiz. Pekala o vakit kredi kartları niye ödenmiyor? Ben sorumluluk sahibi ol dedikçe sen daima bu türlü yapıyorsun. Bana inadına mı yapıyorsun?

Fehmi Beyefendi: Ben borcumu harcımı biliyorum. Eza yok. Konutumuz var, otomobilimiz var. Yeni bir konut daha aldık. Sorumluluk sahibi olmasam bunları nasıl yapardım? Sen paranın nasıl kazanıldığını biliyor musun? Tek bildiğin şey moral bozmak.

Nalan Hanım: Paranın nasıl kazanıldığını biliyorum. Çocuklar doğmadan evvel ben de çalışıyordum. Konutta çocuklara sen bak. Ödevlere ve okul işlerine sen de yardım et. Ben de çalışırım.

Fehmi Beyefendi: Yaparım işime gelir valla. (Sessizlik, Konuşmama)

Nalan Hanım: (Gözleri yaşlanarak) Ben bu işin içinden çıkabileceğimizi düşünmüyorum.

Bu diyalogdan yola çıkarak Fehmi Beyefendi ve Nalan Hanım’ın bu ve bunun üzere sıkıntılar karşısında vakit zaman çıkmaza düşmüş ve umutsuz hissettiklerini söylemek çok da yanlış olmaz. Pekala Nalan Hanım, Fehmi Bey’le değil de öteki biriyle evli olsaydı sıkıntıların yaşanmadığı kusursuz bir ilgiye mi sahip olacaktı? Muhtemelen hayır. Nalan Hanım, Ahmet Bey’le evli olsa tahminen onun dağınıklığı sebebiyle, Cem Bey’le evli olsa tahminen de onun unutkanlığı sebebiyle kendini tekrarlayan bir küme sorunu yaşamaya devam edecekti.

Bunu neye dayanarak mı söylüyorum?

Gottman çift terapisinin kurucuları John ve Julia Gottman kendi bağ laboratuvarlarında yaptıkları çalışmada yıllar evvel inceledikleri çiftleri tekrar görüşmelere çağırdılar. Yıllar sonra birebir çiftlerle yeni bir görüşme daha yapan Gottman’lar şaşırtan bir sonuçla karşılaştılar. Çiftler yıllar evvelki görüşmede lisana getirdikleri sorunların %69’unu tekrar eden bir biçimde hala yaşamaya devam ediyorlardı.

Pekala bu bilgiden hareketle; Fehmi Beyefendi ve Nalan Hanım’ın tahlilsiz olduklarını söyleyebilir miyiz? Bu sorunu hayatları boyunca yaşamaya devam mı edecekler? Bu sorunun net bir karşılığını vermek mümkün değil. Lakin şunu söyleyebiliriz. Çiftimiz sistemlerini değiştirip sorunlarını daha yanlışsız yollarla ele almayı başarabilirlerse daha uygun sonuçlara ulaşabilme ihtimallerini arttırabilirler. Böylelikle çatışmalarını daha yeterli yönetebilirler. Dikkat ederseniz çözebilirler demiyorum. Zira kimi sorunlar sahiden çözümsüzdür. Bu üzere durumlarda da tahlile odaklanmak ve daima karşı tarafa tekliflerde bulunmak yerine bu sorunla yaşamayı öğrenmek ve sorunu çözmeyi çalışmak yerine sorunun getirdiği çatışmayı daha uygun yönetmeye çalışmak daha karlı olabilir.

Üstteki örnekte Nalan Hanım ve Fehmi Beyefendi sorunlarını çözmeye çalışırken daha düşmanca bir tavırla eleştirel ve suçlayıcı bir lisan kullanıyorlar. Bu da gördüğümüz üzere onların birbirlerine karşı savunmaya geçmelerine ve taarruzda bulunmalarına yol açıyor. Sonuç olarak da birbirlerine hal alıp ortalarına bir duvar çekiyorlar ve kendilerini nitekim daha çaresiz ve çıkmazda hissediyorlar.

Pekala bu çatışmayı daha yeterli nasıl yönetebilirler? Onları bu sorunu çözmeye yaklaştıracak yol ve prosedürler neler olabilir?

Gelin aşağıda daha ülkü bir çatışma idaresinin nasıl olabileceğine birlikte göz atalım.

Fehmi Beyefendi: Bu bahis senin için ne manaya geliyor? Kredi kartlarının ekside olmamasını istiyorsun? Bunu anlamama biraz daha yardımcı ol.

Nalan Hanım: Kartlar eksideyken kendimi inançta hissedemiyorum. Güya daima bir şey olacak üzere. Bir nizam yok üzere. Aileme ziyan gelecek üzere hissediyorum. Geceleri vakit zaman düşümde bile bunu görüyorum. Düşümde kapı çalıyor ve banka vazifelileri geliyor. Korkuyorum. Ödemelerin nizamlı yapılması benim için çok kıymetli. Şayet vaktinde ödenirse daha inançta hissedeceğim.

Fehmi Beyefendi: Anladım. Bankanın her şeyimizi almasından kaygı ediyorsun. Bununla ilgili bir öykün var mı? Bu tasan nereden geliyor? Neden bu türlü bir şey olsun ki?

Nalan Hanım: Çocukluk yıllarımdan sana birçok defa bahsetmiştim. Ailemin borçları olurdu. Vaktinde ödenmediğinde konuta birileri gelir ve ödememiz gerektiğini söylerdi. Bir şey olacak ve ailemize ziyan verecekler diye çok korkardım. Bir kezinde konutumuza icra gelmişti. Çok sevdiğim oda kadromu almışlardı. (Ağlıyor)

Fehmi Beyefendi: Anladım. Sana inançta hissettirmiyor. Pekala ne olmasını isterdin?

Nalan Hanım: Kredi kartlarımızı gününde ve vaktinde ödeyelim. Yatırım yapmak yerine borçsuz olmayı tercih ederim. Bu türlü daha inançta hissedeceğim. Huzurlu olacağım.

Fehmi Beyefendi: Bunu yapmazsam yani ekside olmaya devam edersek bize ne olur? Felaket senaryon ne?

Nalan Hanım: Banka yahut borçlular konutumuza, sahip olduklarımıza el koyarlar. Hepsini kaybederiz. Daha huzursuz ve mutsuz bir aile oluruz. Birbirimizden uzaklaşırız. Çocuklarımız çok üzülür. Bu uygun günleri bir daha bulamayız diye çok korkuyorum.

Fehmi Beyefendi: Anladım. Seni bu kadar korkuttuğunu ve etkilediğini varsayım edememiştim.

Fehmi Beyefendi üstteki diyalogda birinci diyalogdan farklı olarak ne mi yaptı?

Nalan Hanımın niye bu türlü hissettiğini anlamaya çalıştı. Onun bakış açısını duydu. Onun hislerini biraz daha hissetmeye çalıştı. Çocukluk devirlerine ilişkin bir kıssasını dinledi. Gereksinimini ve bu gereksiniminin karşılanmaması halinde kaygı ettiği felaket senaryosunu öğrendi.

Elbette Fehmi Beyefendi bunu tek başına yapmayacak. Tıpkı yolla Nalan Hanım’da Fehmi Bey’i anlamaya, duymaya çalışırsa problemleri % 100 çözülmese de birbirlerine saldırmak ve suçlamak yerine birbirlerini duymaya ve anlamaya çalışmaları çatışmalarının daha uygun yönetilebilmesini yardımcı olacaktır. Bu da onların birbirlerine daha dostça bir tavırla yaklaşmalarını sağlayıp alaka doyumlarının negatif tarafta etkilenmesini biraz daha engelleyecektir.

Özetle; Sıkıntılar çift münasebetlerinin ayrılmaz birer modülüdür. Sizin de çözülemeyen, içinden çıkamadığınız, tekrar eden meseleleriniz varsa bunu tek yaşayan sizler değilsiniz. Pekala eşinizi değiştirip onu istediğiniz biri haline getirebilir misiniz? Bunun da kesin bir cevabını vermek mümkün değil. Fakat şunu söyleyebiliriz. Karşılıklı olarak gerçek metot ve tekniklerle hareket ederseniz sizi tatmin edecek sonuçlara ulaşmanız daha mümkün olabilir. Çözülemeyen problemlerin yarattığı çatışmaları yönetmek zordur. Bu durum da size kendinizi bir kördüğümün içindeymiş üzere hissettirebilir. Bu kördüğümden çıkmak için gereksiniminiz olan en değerli şeylerden biri ise hemen partnerinizle gerçek usulleri kullanarak diyaloğa geçmeniz olacaktır.

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir